صنایع فولاد بهترین محل مصرف آب در مناطق مرکزی است؟

در صنعت فولاد، زمانی از آب استفاده می‌کنیم که اتلاف انرژی داریم یعنی جایی که می‌خواهیم چیزی را خنک کنیم. اصولاً هر بنگاه تولیدی که می‌خواهد از اتلاف انرژی جلوگیری کند، برای کاهش میزان مصرف آب انگیزه دارد. از این منظر صنایع فولاد ایران در جایگاه خوبی قرار گرفته است.

بهادر احرامیان

 سهم بخش صنعت از مصرف آب در ایران به‌زحمت به ۳ یا ۴ درصد می‌رسد. اگر صیانت از منابع آب کشور را دنبال می‌کنیم باید به سراغ بخش کشاورزی برویم که سهم ۸۸ درصدی در مصرف آب دارد که بخش عظیمی از این مصرف با در نظر گرفتن ارزش‌افزوده این بخش، اتلاف منابع به معنی واقعی است.

بعضی از واحدهای تولید فولاد به‌طور خاص در  مناطق کم آب ایجاد شده است اما ارزش‌افزوده و میزان اشتغالی که این صنایع برای این مناطق به همراه آورده قابل‌تأمل بوده و به نظر می‌رسد که این بنگاه‌ها بهترین محل مصرف آب در این مناطق است.

صنعت فولاد به‌طورکلی از قطار فناوری‌هایی که منجر به کاهش مصرف آب در بنگاه‌ها می‌شود عقب نمانده است. می‌تواند گفت برای تولید ۲۵ میلیون تن فولاد در کشور به سطح قابل قبولی از نظر تکنولوژیکی رسیدیم که در آن اتلاف منابع آب به کمترین میزان ممکن می‌رسد. در سال‌های اخیر بحث ایجاد صنایع آب بر از جمله صنایع فولاد نزدیک به دریاهای آزاد مطرح شده است اما نباید از نظر دور داشت که چنین طرح‌هایی لزوماً دسترسی بیشتر این صنایع به آب را مدنظر ندارد بلکه باهدف تسهیل دسترسی به سنگ‌آهن وارداتی دنبال می‌شود. به‌واقع اگر در مناطقی از ایران وجود سنگ‌آهن و ماده اولیه موردنیاز برای تولید محرز شود، روش‌های بسیاری برای تعدیل مصرف آب و کاهش میزان استفاده از آن در صنعت فولاد وجود دارد که ایجاد این صنعت را توجیه می‌کند. شاید در ایران یک یا دو بنگاه که بیش از ۴۰ سال عمر دارند، باید برای استفاده بهینه‌تر از منابع انرژی از جمله آب تلاش کنند. در صنعت فولاد، زمانی از آب استفاده می‌کنیم که اتلاف انرژی داریم یعنی جایی که می‌خواهیم چیزی را خنک کنیم. اصولاً هر بنگاه تولیدی که می‌خواهد از اتلاف انرژی جلوگیری کند، برای کاهش میزان مصرف آب انگیزه دارد. از این منظر صنایع فولاد ایران در جایگاه خوبی قرار گرفته است.

نباید فراموش کرد که اصلاح اقتصاد آب خود به کمک صرفه‌جویی در مصرف خواهد آمد. تا زمانی که قیمت آب مثل هر کالای دیگری واقعی و شفاف نشود، بسیاری از تکنولوژی‌هایی که در زمینه کاهش مصرف آب در صنایع و کشاورزی پرکاربرد است، به کشور نخواهد آمد. ما در ایران از یک‌سو از کم‌آبی می‌گوییم از سوی دیگر قیمت آب را واقعی نمی‌کنیم. در ایران به‌عنوان یکی از کم آب‌ترین کشورهای جهان، نرخ آب بین ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ تومان برای هر مترمکعب است درحالی‌که در اروپا برای هر مترمکعب آب یک تا ۲ یورو قیمت در نظر گرفته شده است.



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.